Parochie De Vier Evangelisten Amsterdam 
 
 
 

De katholieke kerk

Viering: TWEE-EN-TWINTIGSTE ZONDAG DOOR HET JAAR

Lezing:

  • Markus 7, 1-23

Geschreven door: Paul Begheyn SJ

Een half jaar geleden stond ik hier voor het laatst in uw midden. Het doet
me goed om weer terug te zijn. Deze parochie vormt een fundament onder
mijn geloofsleven vanaf de allereerste keer dat ik hier mocht voorgaan,
zestien jaar geleden, op 28 juni 2002.
Deze parochie houdt me met de voeten op de grond, en inspireert me
om samen met u te ontdekken wat het evangelie ons willen zeggen.
Hartelijk dank.
Afgelopen maart reflecteerde ik met u op het eerste lustrum van de
keuze van de Argentijnse paus Franciscus. Ik deelde met u mijn vreugde
over deze nieuwe paus, die een eind maakte aan de vijftig jaar ijstijd, die
onze Kerk heeft moeten doormaken.
Vandaag zie ik me genoodzaakt om het opnieuw over paus Franciscus en
onze Kerk te hebben, naar aanleiding van het verbijsterende rapport over
het seksueel misbruik binnen de katholieke kerk in de Amerikaanse staat
Pennsylvania. Dat misbruik is weerzinwekkend en misdadig, en het in de
doofpot stoppen ervan evenzeer. Tijdens zijn recente bezoek aan Ierland
moest paus Franciscus diep door het stof, en sprak hij over schuld,
schaamte en verdriet. In zijn gesprek met enkele slachtoffers gebruikte
hij het woord caca, kak, shit. Hij uitte hier ook zijn onmacht en woede over
de hoogmoed en het narcisme van geestelijken, die doen alsof er niets
aan de hand is.
Maar terecht klinkt steeds luider de roep om daden, na al die oprechte
woorden. De paus trof al stevige maatregelen, en ontsloeg een
hulpbisschop in Honduras, aanvaardde het ontslag van alle bisschoppen
in Chili, ontnam de kardinaalshoed van de aartsbisschop van Washington,
zette een pedoseksuele Poolse aartsbisschop terug in de lekenstand, en
stuurde een kardinaal vanuit het Vaticaan naar zijn geboorteland
Australië om daar voor de rechtbank verantwoording af te leggen over
zijn gedrag.Waarom gebeurt er nog niet meer? Omdat Franciscus zich
tussen wolven bevindt.
Er is een groot aantal mensen dat hem tegenwerkt en aanvalt, en nu
zelfs in het openbaar zegt dat hij moet aftreden. Zijn vijanden bevinden
zich niet alleen in het Vaticaan, maar zijn over heel de wereld verspreid,
en spannen op alle mogelijke manieren samen. Ook in Nederland, zoals
de kardinaal van Utrecht, de Amsterdamse priester Antoine Bodar, en
het Katholiek Nieuwsblad. De vijanden van paus Franciscus zijn
geestelijken en leken, die strijden om de macht, en nooit handelen
vanuit pastorale bewogenheid.
Het is vergelijkbaar met de situatie in onze Kerk vijftig jaar geleden rond
paus Joannes XXIII, die de Kerk bij de tijd wilde brengen door middel van
het Tweede Vaticaanse Concilie. Aggiornamento noemde hij dat, letterlijk:
bij de dag brengen. (En dit is wat paus Franciscus opnieuw probeert: een
herkansing voor Vaticanum II.) Maar de machthebbers in het Vaticaan en
elders hebben er toen alles aan gedaan om dat te voorkomen, door
middel van verdachtmakingen en leugens. En nu doen ze het opnieuw.
Het sluit aan bij de ongekende felheid, waarmee Jezus in het evangelie
van vandaag de farizeeën de les leest: ‘Farizeeën, huichelaars! Dit soort
volk eert mij met de lippen, maar hun hart is ver van mij. Hun eredienst?
Houdt niets in! De leer die ze voorhouden? Voorschriften van mensen!
Gods wet heb je mooit buiten werking gesteld, om je eigen traditie te
handhaven. Gods woord hol je uit door de traditie die je zelf hebt gemaakt.’
Toen heel die lawine van binnenkerkelijke misdaden over ons heen kwam
heb ik gezocht naar een tegenwicht. Gelukkig was dat minder moeilijk
dan ik dacht, ofschoon de geschiedenis soms wel erg snel aan ons
voorbij trekt. Herinnert u zich nog hoe in juli een elftal Thaise voetballertjes
met hun trainer vastraakte in een grot, die steeds verder onder water
liep? En weet u nog hoe vanuit de hele wereld mensen concreet kwamen
helpen met hun durf, hun zuurstofflessen en hun uithoudingsvermogen?
En hoe ze alle twaalf werden gered, en erna besloten om een tijd als
monniken in een boeddhistisch klooster te gaan, behalve dat ene
christelijke voetballertje. Hier is sprake van concrete naastenliefde,
zonder eigenbelang.
Op 18 augustus was er hier in Amsterdam weer het Prinsengrachtconcert,
waar de broers Lucas en Arthur Jussen, gesteund door de sopraan
Laetitia Gerards en de 17-jarige Zweedse violist Daniel Lozakovich
duizenden mensen een geweldige avond bezorgden. Genieten met
zijn allen, lachen, zingen, zonder een wanklank. Een hele nieuwe vorm van
naastenliefde, zonder eigenbelang.
En drie dagen later zwom de van kanker genezen Maarten van der Weijden
op zijn eentje 4,5 miljoen bij elkaar in zijn Elfstedentocht door de Friese
wateren. Wat een edelmoedigheid! Wat een voorbeeld van kostbare
naastenliefde!
Laten we dankbaar zijn voor alle naastenliefde, en daar zelf ook aan
bijdragen. Laten we de huichelaars en farizeeën en criminelen in onze
Kerk geen kansen geven. Laten we bidden, dat er een eind mag komen
aan de burgeroorlog binnen de katholieke kerk.
Daar waar vriendschap heerst en liefde, daar is God.
Amen.
Preek nummer 1 2 3 4 5 Archief preken